Co jest trucizną? Wszystko jest trucizną i nic nie jest trucizną. tylko dawka czyni, że coś jest trucizną” – Paracelsus
Zainspirowana pytaniem od jednego z Was, przygotowałam kilka słów o tym czy RTG, czyli tak zwane „prześwietlenie” jest obojętne dla naszego zdrowia i w zasadzie „ile razy w roku mogę mieć to badanie Pani doktor?”
Niestety, jak to w medycynie, odpowiedź brzmi – TO ZALEŻY…
Podczas badania RTG jesteśmy poddani działaniu promieniowania jonizującego. Teoretycznie promieniowanie to może powodować uszkodzenie DNA w komórkach naszego ciała w konsekwencji prowadząc do śmierci komórki lub jej mutacji – te z kolei są przyczyną powstawania nowotworów.
Jakie jest ryzyko śmierci z powodu nowotworu wywołanego 1 x RTG klatki piersiowej?: 1/770 000
Ryzyko nowotworu z powodu palenia 20 papierosów dziennie: 1/1000
Ryzyko śmierci w wypadku podczas jazdy samochodem 50 km/h: 1/160
Nie ma wątpliwości, że duże dawki promieniowania są niebezpieczne dla organizmów, jednak wpływ małych dawek pozostaje wciąż niewyjaśniony.
Według pewnych teorii niskie dawki promieniowania stymulują wręcz naprawę DNA, zamiatanie wolnych rodników oraz stymulują układ immunologiczny Procesy te mają obniżać ryzyko wystąpienia mutacji bądź nowotworzenia.
Z drugiej strony mamy wiele dowodów na negatywny wpływ dużych dawek promieniowania na organizm ale nie jesteśmy w stanie dokładnie obecnie poznać wszystkich mechanizmów jego działania. liczne badania laboratoryjne wykazały skrócenie długości życia wśród zwierząt narażonych na działanie promieniowania jonizującego. Czy efekt ten jest wywołany zwiększoną zapadalnością na nowotwory i związaną z tym wyższą śmiertelnością? Czy istnieje też inny, niespecyficzny, czynnik skracający życie, związany z promieniowaniem jonizującym? Jeśli zaś chodzi o pozytywny wpływ promieniowania jonizującego, w obliczu przeprowadzonych badań trudno dojść do jednoznacznych wniosków. Pozytywny, stymulujący wpływ niskich dawek promieniowania, które z kolei prowadziły nawet do wydłużenia życia zwierząt laboratoryjnych, wydaje się pewny. Pojawia się jednak pytanie,czy faktycznie mogą one zmniejszać ryzyko występowania nowotworów, czy wręcz przeciwnie. trudno powiedzieć.
Odpowiadając na pytanie zadane przez mojego pacjenta – niezbędna jest modyfikacja warunków przeprowadzania badań, która zapewniłaby najbardziej optymalną dawkę promieniowania
zgodnie z zasadą ALARA– as low as reasonably achievable – czyli tak niską jak to realnie możliwe, w celu minimalizacji ryzyka oraz nie częściej niż to konieczne.
Z całą pewnością niezbędne jest poszerzenie badań mających na celu określenie dawki odpowiedniej dla ludzkiego organizmu.
Zawsze wykonujcie badania z narażeniem na promieniowanie jonizujące tylko na wyraźne zalecenie lekarza.
Potrzebujesz teleporady? Skorzystaj z formularza na stronie głównej!
Pozdrawiam,
Wasza Lekarka, JR
Bibliografia:
Odkrywanie radiologii: interpretacja radiogramu klatki piersiowej
J. Dobranowski, A. J. Dobranowski, A. J. Levinson
Zygmunt Zdrojewicz, Alina Szjagor, Marta Wielogórska, Dorota Nowakowska, Joanatan Nowakowski; „Wpływ promieniowania jonizującego na organizm człowieka”; Family Medicine & Primary Care Review
https://www.gov.pl/web/polski-atom/promieniowanie-jonizujace-w-zyciu-codziennym